(Bồi thẩm đoàn chạy trốn) Đạo diễn  :  Diễn viên  :  Sản xuất  :  Kịch bản  :  Thể loại  :  Xuất bản  :  2003 Độ dài  :  128 phút

Đây là cuộc chơi mèo đuổi chuột nguy hiểm giữa hai bên tham gia phiên tòa kiện một hãng sản xuất vũ khí. Chiến thắng nghiêng về phe nào hoàn toàn phụ thuộc vào quyết định của thẩm phán và 12 thành viên bồi thẩm đoàn.

Một vụ án nghiêm trọng xảy ra ngay tòa cao ốc Laurel Morgan, khiến 11 người bị giết, 5 người bị thương, còn thủ phạm thì tự sát ngay sau đó. Trong số các nạn nhân thiệt mạng có Jacob Wood – một nhà môi giới chứng khoán vừa tổ chức sinh nhật lần thứ tư cho cậu con trai Henry hồi cuối tuần. Anh bị Kevin Peitier bắn khi đến sở làm, kẻ phẫn trí này đã nổ súng vào bất cứ ai hắn giáp mặt. Hai năm sau khi vụ việc lắng xuống, một công ty luật đại diện là Wendell Rohr (Dustin Hoffman) và Lawrencen Green (Jeremy Piven) khuyên Celeste Wood (Joanna Going) – vợ Jacob – đâm đơn đòi công lý. Tất nhiên không phải chị kiện kẻ sát nhân nọ mà là kiện hãng Vickburg đã sản xuất ra khẩu súng Performa 990 mà hắn đã sử dụng để gây án. Nhưng ở Mỹ, ngành công nghiệp sản xuất vũ khí được luật pháp bảo hộ nên cơ hội chiến thắng của Celeste rất thấp.

Đối đầu với phe Celeste là một luật sư rất danh tiếng Rankin Fitch (Gene Hackman) và đội thám tử, luật gia hùng hậu, có tiền và trang thiết bị hiện đại hậu thuẫn. Họ thu thập tài liệu, điều tra xét hỏi và ngấm ngầm tác động đến bồi thẩm đoàn hòng giành chiến thắng bằng mọi cách. Trước những thủ đoạn không minh bạch ấy, bên nguyên đương nhiên không thể ngồi yên, họ cũng vào cuộc, cũng điều tra, tập hợp chứng cứ, quyết không chịu thua dù yếu hơn về mặt tài chính.

Mấu chốt vụ này nằm ở quy định lựa chọn bồi thẩm đoàn của Mỹ, bất kỳ công dân trưởng thành nào, chưa từng phạm pháp và có năng lực đánh giá đều có thể tham gia. Hai bên thống nhất chọn Nick Easter (John Cusack) mà không biết anh chàng này sẽ gây nhiều rắc rối về sau cho họ. Ngày khai mạc phiên tòa, Marlee (Rachel Weisz) một cô gái bí ẩn xuất hiện, khiến vụ việc trở nên phức tạp hơn. Luật sư Rankin đánh hơi thấy mối quan hệ giữa cô với thành viên bồi thẩm đoàn Nick có thể ảnh hưởng đến chiến thắng của phe mình liền cho người đột nhập vào nhà anh ta. Sự việc bại lộ, thẩm phán Harkin cách ly bồi thẩm đoàn nhằm đảm bảo sự công minh cho phiên tòa. Trò chơi mèo đuổi chuột bắt đầu nguy hiểm hơn bên ngoài phiên tòa…

Đây là bộ phim dựa trên cuốn tiểu thuyết của John Grisham, trong kịch bản gốc thì bên bị kiện là một hãng sản xuất thuốc lá, sau vài năm “thai nghén” kịch bản cuối cùng chuyển thành vụ kiện nhà sản xuất súng. Runaway Jury cũng là bộ phim đầu tiên Gene Hackman và Dustin Hoffman cùng xuất hiện trên màn hình dù tình bạn của hai diễn viên gạo cội này đã kéo dài 47 năm. Ngược lại, với John Cusack và Jeremy Piven, đây là lần thứ 10 họ cộng tác với nhau trong cùng một bộ phim.

Trong phim chúng ta thấy Nick và Marlee gặp nhau tại một cửa hàng nơi người bán hàng chỉ nói tiếng Pháp. Đạo diễn đưa cảnh này vào với dụng ý truyền tải hình ảnh một thành phố chỉ dùng Pháp ngữ nhưng trên thực tế những người dân gốc Âu nói tiếng Pháp ở New Orleans đã hầu như “tuyệt chủng”.

Runaway Jury là một trong số ít tác phẩm điện ảnh đề cập đến những người tham gia bồi thẩm đoàn – nhân tố quan trọng trong tất cả các vụ kiện ở Mỹ. Bộ phim giúp chúng ta hiểu hơn về luật pháp nước này và vạch tội những kẻ vì lợi nhuận vẫn sản xuất ra phương tiện giết người được pháp luật bao che. Tuy nhịp phim khá nhanh khiến khán giả khó nắm bắt vấn đề, nhưng đây vẫn là một bộ phim hình sự hay của năm 2003.

Thu Phương