Đạo diễn  :  Diễn viên  :  Sản xuất  :  Kịch bản  :  Thể loại  :  Xuất bản  :  1974 Độ dài  :  131 phút

Bộ phim tạo dấu ấn quan trọng cho dòng phim kinh điển Hollywood những năm 1970. Đó là một minh chứng thuyết phục cho sức hấp dẫn của những bộ phim không có kỹ xảo hình ảnh đặc biệt.

Thám tử tư Jake Gittes (Jack Nicholson) được một người phụ nữ mạo danh là bà Mulwray, thuê điều tra về vụ dan díu của chồng bà ta, Hollis Mulwray với một cô gái trẻ. Ngài Hollis là kỹ sư trưởng phụ trách ngành nước và điện lực của thành phố.

Vài ngày sau, người ta phát hiện ra ông Mulwray đã bị chết đuối ở con đập, nhưng trong phổi lại chứa đầy nước mặn. Nghi án bị treo, bởi những kẻ trục lợi trong vụ làm ăn này muốn đó chỉ là một tai nạn bình thường.

Bắt tay vào vụ án, thám tử Gittes đã khám phá được nhiều điều hơn là một vụ dan díu tình cảm như anh tưởng ban đầu. Anh phát hiện ra việc làm ăn của những kẻ chặn dòng nước chảy vào các cánh đồng, rồi mua chúng với giá rẻ, sau đó lại bơm nước vào và bán với giá hàng triệu USD.

Tất cả vụ tham nhũng này được "đạo diễn" bởi Noah Cross - bố vợ của kỹ sư trưởng Hollis Mulwray và cũng là đối tác làm ăn của Hollis. Đó là một người cha đồi bại, người từng cưỡng hiếp chính con gái mình khi cô mới 15 tuổi. Điều này đã ám ảnh suốt cuộc đời Evelyn Mulwray (Faye Dunaway), để cuối cùng, cô thú nhận với thám tử Gittes rằng cô chỉ muốn rời xa mọi thứ và chăm sóc cho con gái mà cũng là em gái mình.

Phim đã đoạt giải Oscar cho kịch bản gốc và kịch bản phân cảnh tốt nhất năm 1975, cùng 10 đề cử cho giải Oscar năm này, trong đó có: Nam/nữ diễn viên chính xuất sắc, Đạo diễn xuất sắc…

Bộ phim được coi là “chuẩn mực” của dòng phim kinh điển Hollywood. Nhà biên kịch Robert Towne đầu tiên được đề nghị mức thù lao 125.000 USD để viết kịch bản cho phim The Great Gatsby (1974), nhưng Town cảm thấy anh không thể viết hay hơn tiểu thuyết của F. Scott Fitzgerald và chấp nhận viết kịch bản Chiantown chỉ với giá 25 ngàn USD.

Kịch bản gốc này dài đến 300 trang. Để đi đến bản thống nhất cuối cùng, đạo diễn Roman Polanski đã có những cuộc tranh luận tưởng như không bao giờ kết thúc với nhà biên kịch Robert Towne.

Việc thực hiện các cảnh quay trong phim cũng ngốn không ít thời gian của đạo diễn Polanski. Riêng cảnh quay Gittes bị rạch mũi cực kỳ rắc rối, và cả hai người đã phải rất “mệt mỏi” để giải thích sẽ làm việc đó như thế nào.

Kỹ sư trưởng Hollis Mulwray trong phim giống như cuộc đời thực của người phụ trách ngành nước và điện lực của thành phố Los Angeles - William Mulholland (1855-1935). Còn vai diễn Evelyn Mulwray lẽ ra đã được dành cho vợ của nhà sản xuất phim, Ali MacGraw, nhưng cô đã để mất vai diễn này khi quyết định ly dị chồng.

Thùy Linh