Đạo diễn  :  Diễn viên  :  Sản xuất  :  Kịch bản  :  Thể loại  :  Xuất bản  :  2004 Độ dài  :  120 phút

Câu chuyện về hai người bạn song hành bất đắc dĩ xảy ra vào một đêm tại thành phố Los Angeles. Chính trong đêm đó mà cuộc sống của hai con người, một tài xế taxi và một sát thủ giết thuê, đã thực sự thay đổi.

Đối với Max Durocher (Jamie Foxx), giấc mơ làm chủ một công ty xe hơi đã giúp anh sống trôi nổi qua quãng thời gian nhàm chán của một kẻ lái taxi. Max làm công việc này suốt hơn chục năm nay. Nhưng vào một đêm định mệnh, anh có một vị khách mà có lẽ anh không bao giờ ngờ tới. Người khách tên Vincent (Tom Cruise), ăn mặc rất diện và cư xử lịch thiệp, có vẻ giàu có vì anh ta boa rất nhiều tiền nếu Max chịu đưa anh ta tới 5 nơi trong Los Angeles. Nhưng số phận can thiệp và Max nhanh chóng nhận ra Vincent chẳng phải doanh nhân thành đạt gì mà chỉ là kẻ đâm thuê chém mướn đang đi thăm dò. Khi đêm dần xuống, anh tài xế taxi xui xẻo hiểu rằng, anh đang vướng vào rắc rối với một kẻ giết người máu lạnh. Bởi, cả cảnh sát Los Angeles cùng với lực lượng FBI đều đang chạy đua truy lùng họ. Max và Vincent buộc phải dựa vào nhau nếu muốn sống sót, đây đúng là điều mà cả hai chưa bao giờ tưởng tượng ra!

Đạo diễn kiêm nhà sản xuất Michael Mann cho biết: “Một điều lôi cuốn tôi đến với dự án làm phim này chính là sự o ép về thời gian, tất cả chỉ xảy ra trong có vỏn vẹn 1 đêm. Toàn bộ câu chuyện diễn ra trong khoảng 6 giờ chiều và 4 giờ sáng. Và trong đêm đó, mọi thứ trong đời Max với Vincent sẽ thay đổi”.

Thật đáng ngạc nhiên là với nhà biên kịch Stuart Beattie, không phải ý tưởng nghiên cứu đi sâu vào tâm lý một tên giết thuê là điều khơi nguồn cảm hứng để sáng tác Collateral. Mà đó chính là sự mạo hiểm của việc làm một người lái taxi hàng ngày đi chở khách quanh thành phố. Stuart kể: “Tôi rút ra từ kinh nghiệm bản thân một lần đi taxi từ sân bay về nhà. Tôi bắt đầu tán phét với anh tài xế rất thoải mái, đến khi về nhà, chúng tôi như thể bạn bè thân vậy. Đột nhiên tôi nhận ra tôi có thể là bất kỳ ai trong khi người lái xe thì không hiểu được mối nguy hiểm cận kề. Tôi có thể là một kẻ sát nhân điên cuồng mà anh ta thì ngồi quay lưng lại tôi suốt chặng đường như một con mồi dễ xơi nhất. Và thế là tôi đột nhiên nảy ra ý tưởng cho một phim tâm lý với 2 người hoàn toàn lạ mặt ngồi xoay lưng lại với nhau. Dần dần kịch bản được phát triển từ đó”.

Các diễn viên được thâm nhập thực tế để tìm hiểu vai diễn của mình trước khi bắt đầu chính thức bấm máy. Cả Tom Cruise và Jamie Foxx đều phải trải qua những bài tập luyện và chế độ dinh dưỡng riêng để phù hợp với vai diễn. Tom thì được Michael “Mick” Gould, cựu thành viên của Lực lượng Đặc nhiệm trên không của Anh và là một chuyên gia hướng dẫn các bài võ thuật cũng như cách sử dụng vũ khí. Những năm gần đây, Gould chuyển nghề thành một nhà tư vấn kiêm hướng dẫn cho nhiều khách hàng, từ Lực lượng Đặc nhiệm và thực thi pháp luật của quân đội đến các hãng phim. Để chuẩn bị cho những cảnh liên quan đến bắn súng liên tục, Tom được tập luyện tại một trường bắn của cảnh sát với đạn thật, giúp anh có được cảm giác thực sự bắn súng. Đồng thời diễn viên cũng nghiêm túc hơn với vũ khí dù sau này không bắn thật khi diễn. Tom nói: “Tôi từng dùng vũ khí trong nhiều phim trước đây nhưng chưa bao giờ được tập luyện như thế. Mick đúng là một người hướng dẫn tuyệt vời, ông giúp tôi tìm được phong cách riêng và dạy tôi rất chu đáo nên tôi an toàn tuyệt đối khi dùng vũ khí. Tôi thấy rất tự tin khi diễn”.

Trong khi Tom Cruise bận rộn ở trường bắn thì Jamie Foxx tập dượt với chiếc Ford Crown Victoria ở đường đua Willow Springs Racetrack. Foxx tâm sự: “Thành thật mà nói, tôi chả hiểu sao chúng tôi lại đến đường đua này nhưng Michael nói ông ấy cần tôi phải có cảm giác khi ở trong xe, sao cho việc lái xe trở thành bản năng thực chứ không phải chỉ là chuyện diễn xuất. Chúng tôi đã có một khoảng thời gian rất tuyệt ở đó, rất vui vẻ nhưng đồng thời tôi đã nắm bắt được phần nào nhân vật của mình”. Phần lớn các cảnh hành động đều diễn ra trong khoang của chiếc xe taxi nên trong suốt bộ phim, đoàn đã phải sử dụng tới 17 chiếc kèm thêm nhiều vỏ xe đủ chủng loại. Tất nhiên chỉ vài trong số 17 chiếc là Foxx thực sự lái, còn lại sẽ được kéo đi và diễn viên chỉ giả vờ vần vô-lăng. Vì thế anh phải mất thời gian làm quen với kiểu đó, mất vài đêm mới làm vừa lòng đạo diễn Michael.

Toàn bộ các cảnh quay được thực hiện trong nhiều đêm ở Los Angeles, California, địa danh mà không ai hiểu hơn Michael Mann. Có thể nhiều người cho rằng, thành phố này được quá nhiều nhà làm phim khai thác, nhưng thực tế vẫn còn nhiều điều khán giả chưa biết đến. Ngoài ra ông cũng dùng kỹ thuật quay hiện đại với nhiều máy quay kỹ thuật số giúp người xem có được góc nhìn chân thực về cảnh quay trong đêm. Michael trở thành một trong những đạo diễn đầu tiên chỉ dùng camera số cho toàn bộ các cảnh trong phim. Nhờ vậy Collateral mang đến cho khán giả một cảm giác rất mới khi xem.

Phương Linh