Oliver Stone - một cá thể phức tạp

Tên tuổi Oliver Stone gắn liền với các bộ phim mang đề tài lịch sử gây nhiều tranh cãi như JFK, Nixon, Salvador và Alexander. Bản thân ông cũng là một cá thể phức tạp với những chuyến bôn ba xa nhà và trải nghiệm nhiều điều lý thú nơi đất khách.

Những bộ phim mà Oliver Stone đã làm đều ít nhiều liên quan đến những người thân của mình. Wall Street là một tác phẩm như vậy. Cha ông vốn là một nhà môi giới chứng khoán tài ba của phố Wall, nhưng gặp phải vận bĩ trong một lần tính toán đầu tư sai. Chính người cha đã làm hình mẫu để ông xây dựng nên tác phẩm kể trên.

Thân phụ Oliver gặp nhau khi cha ông đang làm trợ tá cho cựu tổng thống Dwight D. Eisenhower trong đại chiến thế giới 2 ở Pháp. Ngày bé, Oliver thường ở nhà cùng cô bảo mẫu bởi mẹ ông thường xuyên đi nghỉ ở Pháp. Năm 14 tuổi, cha mẹ gửi Stone đến một trường trung học khá xa nhà và cũng trong thời gian này, họ ly dị. Chỉ đến lúc đó, Oliver mới biết, cha của cậu đã quan hệ tằng tịu với vài người vợ của bạn ông. Sau này, chính cha ông đã đưa Oliver đến một nhà thổ để cho cậu con trai bài học làm đàn ông đầu tiên. Đến giờ, đôi lúc đạo diễn của World Trade Center vẫn kể lại kỷ niệm đó.

Tốt nghiệp trung học, Oliver đỗ vào ĐH Yale. Tuy nhiên, chỉ một năm sau, ông rời trường để tới Vietnam, trở thành giáo viên dạy tiếng Anh ở dải đất hình chữ S trong 6 tháng. Nghề nghiệp này chẳng giữ chân Oliver lâu, ông nhanh chóng chuyển sang làm một nhà hàng hải, bôn ba tới Oregon và Mexico xa xôi. Tại đây, ông đã bị tống giam một thời gian vì tội tàng trữ ma túy. Lúc đó, Stone mới bước sang tuổi 21.

Đến giờ, Stone đôi lúc vẫn phải dùng đến hàng trắng mỗi khi làm phim. Một nhà sản xuất tiết lộ, khi làm Natural Born Killers, ông đã cùng Stone và một số thành viên của đoàn làm phim dùng chất kích thích nào đó và suýt bị cảnh sát thăm hỏi. Năm 1999, Stone cũng bị bắt và bị kết tội tàng trữ ma túy. Ông phải tham gia một chương trình cai ma túy, nhưng rồi đến năm 2005, ông một lần nữa bị pháp luật sờ gáy khi tàng trữ một số lượng nhỏ nàng tiên nâu ở Los Angeles.

Stone không chỉ đến VN một lần. Năm 1967, ông trở lại, lần này đứng trong hàng ngũ quân đội Mỹ. Ông đã xây dựng 3 bộ phim về VN, đầu tiên là Platoon (1986), Born on the Fourth of July (1989), và Heaven & Earth (1993). Ông coi đây là một thiên sử thi, mỗi phim đề cập đến một khía cạnh chiến tranh. Platoon chính là những trải nghiệm của ông ở vùng khói lửa. Sinh ngày 4/7 phần lớn dựa trên cuộc đời thật của Ron Kovic, và Heaven & Earth là câu chuyện về một bé gái VN bị ảnh hưởng nặng nề sau chiến tranh.

Vốn có tinh thần chống chiến tranh, ông là bạn và là môt người rất ngưỡng mộ Fidel Castro. Mới đây, ông đã quay một phóng sự về nhà lãnh đạo xuất chúng có tựa đề Comandante (2003).

Tuy nhiên, Oliver Stone phủ nhận mình là một nhà làm phim chính trị: “Tôi muốn tác phẩm của mình trước hết phải là những câu chuyện về những con người điển hình trong xã hội trước khi đề cập đến chính trị. Có thể phim của tôi hơi mang chút hỗn loạn, và một số người có thể cho rằng kém tinh tế, nhưng tôi là như vậy. Với tôi, nhà hát và rạp chiếu có nhiệm vụ đánh thức tinh thần và trái tim khán giả”.

Kỳ Anh